Materi BAB 2 Biografi_Kelas 11

 

A. Harti Biografi

Biografi téh tulisan ngeunaan riwayat hirup saurang jalma (tokoh) anu ditulis ku batur.
Lamun ditulis ku dirina sorangan, disebutna otobiografi.
Tujuanana pikeun méré informasi jeung jadi teladan ka nu maca.

B. Ciri-ciri Téks Biografi

  1. Bisa fiksi atawa nonfiksi

  2. Ditulis sacara kronologis (alur maju) jeung museur ka tokoh

  3. Deskriptif jeung naratif

  4. Boga struktur: orientasi, peristiwa penting, réorientasi

  5. Karakter tokoh digambarkeun sacara jelas

C. Wanda (Jenis) Téks Biografi

  • Dumasar nu nulisna:

    • Biografi: ditulis ku batur

    • Otobiografi: ditulis ku sorangan

  • Dumasar cara nulisna:

    • Authorized: ku idin tokoh

    • Unauthorized: tanpa idin tokoh

  • Dumasar eusina:

    • Riwayat hirup: nyaritakeun ti lahir nepi ka wafat

    • Riwayat karir: fokus kana pagawéan atawa prestasi

  • Dumasar wangunna:

    • Singget: ringkes

    • Panjang: leuwih jero jeung lengkep

D. Struktur Téks Biografi

  1. Oriéntasi
    Bagian bubuka, ngawanohkeun tokoh.

  2. Peristiwa jeung Masalah
    Bagian inti carita, ngurutan kajadian penting, masalah, jeung pangalaman tokoh.

  3. Réoriéntasi
    Bagian panutup, méré kacindekan ngeunaan tokoh sacara netral.

E. Unsur Basa dina Teks Biografi

Dina téks biografi, ilahar kapanggih rupa-rupa jinis kecap jeung struktur kalimah ieu di handap:

  • Kecap Sulur (Kata Ganti): Ngaganti ngaran tokoh, biasana jalma katilu (anjeuna, manehna, mantenna)
    Conto: “Anjeunna lahir di Cicalengka.”

  • Kecap Panyambung (Konjungsi): Nyambungkeun kecap atawa kalimah.
    Conto: “Berjuang jeung ngadegkeun sakola.”

  • Kecap Pagawéan (Kata Kerja): Nuduhkeun tindakan.
    Conto: “Déwi Sartika ngadegkeun Sakola Istri.”

  • Kecap Sipat (Kata Sifat): Nuduhkeun sipat.
    Conto: “Jalma nu bageur tur pinter.”

  • Kecap Pangantét jeung Kecap Barang: Nuduhkeun tempat, waktu, jsté.
    Conto: “Lahir di Cicalengka.”

  • Acuan atawa Déiksis: Ngacu ka hal nu geus disebut.
    Conto: “Déédi urang Garut. Cicingna di Bandung.” (na ngacu ka Déédi.)

  • Kalimah Salancar (Kalimat Tunggal): Kalimah basajan, ngandung hiji jejer, hiji cartaan, jeung hiji udagan.
    Conto: “Dewi Sartika ngadegkeun Sakola Istri.”

    Kalimah Wawaran

    Kalimah wawaran (deklaratif) nyaéta kalimah anu eusina ngabejaan hiji hal. Dina téks biografi, kalimah wawaran penting pisan sabab gunana pikeun méré informasi ngeunaan tokoh.

    Ciri-ciri Kalimah Wawaran

    • Eusina ngabejaan, lain pikeun nanya atawa nitah.

    • Henteu merlukeun respon langsung, nu maca teu kudu ngajawab atawa ngalakukeun nanaon.

    • Dina tulisan, biasana di ahir kalimah make tanda titik (.).

    • Dina lisan, intonasi sora datar, henteu nanjak atawa turun siga keur nanya.

    Conto Kalimah Wawaran

    • Radén Déwi Sartika boga cita-cita luhur.

    • Pikeun ngalaksanakeun cita-citana, Radén Déwi Sartika ngadegkeun sakola.

    Jenis-jenis Lentong dina Kalimah Wawaran

    Aksén Dinamis: Lentongna rada panjang di awal.

    Aksén Tonis: Lentongna nanjak, tuluy turun rada panjang.

    Aksén Temporal: Lentongna turun, tuluy nanjak, sarta di ahir pondok.

    Léngkah-léngkah Nyusun Teks Biografi

    1. Kumpulkeun informasi dasar — ngaran, tempat/tanggal lahir, ngaran kolot, jeung riwayat singket.

    2. Neangan data jeung informasi tina rupa-rupa sumber anu patali jeung tokoh.

    3. Pilah-pilah data — pilih informasi anu penting jeung diperlukeun.

    4. Olah data jeung informasi — susun data anu geus kapanggih supaya bisa dijadikeun tulisan biografi.

    5. Rangkai kalimah-kalimah — jieun kalimah anu nyambung, logis, sarta saluyu jeung aturan nulis biografi.

    6. Jieun abstrak (ringkesan) biografi — nyieun ringkesan eusina saméméh dijieun téks lengkep.

    7. Mekarkeun abstrak jadi téks biografi lengkep — tuliskeun dumasar kana sistematika.


Komentar

Posting Komentar

Postingan populer dari blog ini

CARITA WAYANG (BAB 2) MATERI BAHASA SUNDA KELAS XII

A. Carita Wayang      Carita wayang téh carita anu sok dilalakonkeun dina pagelaran wayang. Wayang téh mangrupakeun hiji seni pertunjukan anu asalna tina kecap “bayang” atawa “kalangkang”. Hartina wayang téh gambaran tina kahirupan manusa boh lahir boh batinna. Carita wayang biasana nyaritakeun perjuangan, kaadilan, jeung palajaran kahirupan anu dipidangkeun ku dalang bari dipirig ku gamelan. Wayang teu ukur hiburan, tapi ogé mangrupa média pikeun nyebarkeun ajaran agama jeung nilai budaya.       W a yang asalna ti India, bagian tina budaya Hindu anu nyaritakeun epos Ramayana jeung Mahabharata. Kira-kira abad ka-5 Masehi, wayang mimiti asup ka Nusantara barengan asupna agama Hindu. Dina waktos harita, wayang kulit jadi seni pertunjukan nu populér di Jawa jeung Bali. N alika agama Islam sumebar di Nusantara dina abad ka-15, para wali maké wayang minangka média dakwah. Carita wayang dirobah supaya ngandung nilai-nilai Islam tapi tetep ngajaga unsur buday...
Baca selengkapnya

Kalimah Aktif & Kalimah Pasif

 1. Kalimah Aktif Kalimah aktif nyaéta kalimah anu palaku (anu ngalakukeun hiji pagawean) disebut di hareup kalimah. Palaku ngalakukeun hiji tindakan ka sasaran atawa udagan. Conto: Ema nyakolakeun abdi. Ema = J (Jejer)  n yakolakeun = C ( Caritaan )  a bdi = U (Udagan) 2. Kalimah Pasif Kalimah pasif nyaéta kalimah anu anu ngalaman pagawean atawa kajadian disebut di hareup kalimah, sedengkeun palaku biasana disebut di tukang kalimah nganggo kecap "ku". Conto: Abdi disakolakeun ku ema. Abdi = J (Jejer) disakolakeun = C (Caritaan)  ku ema = U (Udagan) 3. Unsur Dina Kalimah (J – C – U) J (Jejer) Dina kalimah aktif, jejer nyaéta palaku (anu ngalakukeun pagawean). Dina kalimah pasif, jejer nyaéta anu ngalaman pagawean atawa kajadian. C (Caritaan), caritaan téh pagawean atawa kajadian dina kalimah, biasana kecap pagawéan. U (Udagan), udagan nyaéta sasaran atawa anu dialaman pagawean. Dina kalimah aktif, udagan disebut sanggeus Caritaan. Dina kalimah pasif, udagan bias...
Baca selengkapnya

Materi B.Sunda kelas 12 BAB 4 Drama

  1. Drama Kecap "drama" asalna tina basa Yunani, nyaéta  dramoi , nu hartina "ngalakukeun" atawa "ngagambarkeun". Jadi, drama téh bisa dianggap minangka hiji bentuk seni anu nyaritakeun kajadian atawa carita ngalangkungan pagelaran anu ngabogaan dialog atawa obrolan antara tokoh-tokoh. Jenis-jenis Drama: Nurutkeun Wangun:  Aya drama lancaran (dialog bébas) jeung drama ugeran (dialog nu bersajak, mirip lagu karesmén). Nurutkeun Pamelaran:  Aya drama anu pementasanna lisan (sapertos longser) jeung anu ditulis (boga naskah). Nurutkeun Sumber Cipta:  Aya nu dumasar kana carita nu geus aya (misalna "Lutung Kasarung") atawa tina kajadian sapopoé (misalna "Bandung Lautan Api"). Struktur Drama: Pertélan Palaku:  Nyalin tokoh-tokoh dina drama. Babak jeung Adegan:  Carita dibagi ku babak jeung adegan, gumantung kana waktu jeung tempat. Candraan:  Katerangan ngeunaan latar atawa suasana, bisa dijelaskeun di awal naskah (biasana dipidangkeun mirin...
Baca selengkapnya